Nội dung chính
Động Kính Chủ, hang động đá vôi ở Dương Nham, Hải Phòng, không chỉ là thắng cảnh thiên nhiên mà còn là kho tàng văn hoá với hơn 47 bia ma nhai khắc trên vách đá, ghi lại lịch sử hơn bảy thế kỷ.
Lịch sử hình thành và công nhận quốc gia
Động Kính Chủ được vua Lê Thánh Tông (1442‑1497) phong danh hiệu “Nam Thiên đệ lục động” và năm 1962 trở thành Di tích lịch sử‑văn hoá quốc gia. Năm 2017, toàn bộ hệ thống bia ma nhai được Thủ tướng Chính phủ công nhận là Bảo vật quốc gia. Động cũng nằm trong 12 điểm của quần thể di tích Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc, vừa được UNESCO công nhận là di sản văn hoá thế giới.
Cấu trúc địa lý và kiến trúc độc đáo
Động nằm trên sườn phía nam, cần lên 71 bậc đá để tới cửa vào. Cửa động hướng nam rộng 18,6 m, cao 7,9 m và sâu 7 m, chia thành ba lối vào: hang trái (6,47 m × 5,5 m × 24,1 m), hang giữa (rộng 4,6 m, sâu tới 10,3 m) và hang phải. Các vòm đá cao, ánh sáng tự nhiên len qua khe đá tạo nên không gian huyền ảo.
Hệ thống bia ma nhai – Bảo vật lịch sử
Trên vách đá, có 47 bia ma nhai của các danh nhân từ thời Trần tới thời Lê. Bia cổ nhất do danh sỹ Phạm Sư Mạnh khắc năm 1368, kích thước 124 × 90 cm, khắc chữ “Dương Nham” kiểu triện. Một tấm bia lớn trên lưng rùa, khắc thơ của vua Lê Thánh Tông, gồm 22 câu 7 chữ, ghi lại cảm xúc khi qua động trong một cuộc hành quân. Các bia khác ghi lại tên vua Lý Thần Tông, Lý Chiêu Hoàng, Đức Thánh Hiền, cùng những lời ca ngợi cảnh quan Dương Nham và chiến thắng Bạch Đằng.
Vai trò chiến lược trong các thời kỳ
Trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ (1966‑1975), Động Kính Chủ được sử dụng làm căn cứ quân sự, kho xăng dầu và bị máy bay địch tấn công. Trước đó, vào năm 1950, quân Pháp chiếm đóng và phá hoại một số bia. Động còn là nơi trú ẩn của cán bộ cách mạng, chùa và sư ở đây đã nuôi giấu nhiều đồng chí.
Hướng dẫn du lịch và lưu ý khi tham quan
- Thời gian tốt nhất: từ tháng 9 đến tháng 12, khi thời tiết mát mẻ, ánh sáng xuyên qua khe đá rõ ràng.
- Trang phục: mặc áo khoác nhẹ, giày thể thao có đế bám tốt vì có 71 bậc đá.
- Đặt tour: nên đặt trước qua các công ty du lịch địa phương để có hướng dẫn viên am hiểu lịch sử.
- Chụp ảnh: khu vực phía trong có ánh sáng tự nhiên, thích hợp cho ảnh nghệ thuật; tuy nhiên, không chạm vào bia ma nhai để bảo vệ di sản.
Kết luận
Động Kính Chủ không chỉ là một thắng cảnh thiên nhiên hùng vĩ mà còn là một bảo tàng sống, lưu giữ tiếng nói của các thế hệ qua những bia ma nhai khắc trên đá. Việc bảo tồn và tôn vinh di sản này không chỉ giúp chúng ta hiểu sâu hơn về lịch sử Việt Nam mà còn tạo ra một điểm đến hấp dẫn cho du khách trong và ngoài nước.
Hãy lên kế hoạch thăm Động Kính Chủ ngay hôm nay để cảm nhận vẻ đẹp và giá trị lịch sử độc đáo của nó!
