Nội dung chính
Giới trẻ Việt Nam đang biến những giá trị truyền thống thành nguồn cảm hứng sáng tạo, đưa bản sắc dân tộc ra thế giới qua âm nhạc, thiết kế và điện ảnh.
Âm nhạc – Giai điệu hiện đại mang dấu ấn Việt
Trong cuộc thi Sing!Asia 2025, ca sĩ Phương Mỹ Chi và nhóm DTAP đã chứng minh rằng âm nhạc châu Á không còn xa lạ mà đã trở thành cầu nối gần gũi. Họ sáng tác ca khúc Chopsticks và mang đến khán giả toàn cầu những bản nhạc đậm bản sắc Việt như Rock hạt gạo, Buôn trăng, Lý Bắc bộ, Lạc trôi, Vũ trụ có anh. Thành công này được ghi nhận qua các giải thưởng quốc tế như Top 1 MV Best Debut và Top 1 Song Best Debut.
Xu hướng đưa chất liệu dân gian vào âm nhạc đại chúng không ngừng lan tỏa. Những tên tuổi như Hoàng Thùy Linh, Soobin, Double2T, Tiêu Minh Phụng, Hòa Minzy… đã kết hợp các yếu tố truyền thống – dân ca, cải lương, rap – tạo nên những tác phẩm đa dạng, từ Để Mị nói cho mà nghe tới Bắc Bling (kết hợp dân ca quan họ và nhạc điện tử). Những ca khúc này không chỉ đứng đầu bảng xếp hạng mà còn trở thành hiện tượng trên TikTok, YouTube, Instagram, khẳng định sức mạnh của bản sắc Việt trong thời đại số.
Thiết kế & mỹ thuật – Giao thoa giữa truyền thống và công nghệ
Trong lĩnh vực thiết kế, giới trẻ đang khai thác các biểu tượng văn hoá địa phương và tái hiện chúng bằng ngôn ngữ hình ảnh hiện đại. Dự án Di sản Thờ Mẫu của một nhóm sinh viên TP.HCM là ví dụ điển hình. Dự án kết hợp âm nhạc, mỹ thuật đương đại và công nghệ thực tế ảo, đưa di sản Thờ Mẫu Tam phủ – một di sản phi vật thể được UNESCO công nhận – tới thế hệ Gen Z qua trải nghiệm đa giác quan, dễ tiếp cận và sinh động.
Song hành cùng đó, dự án Vọng ước hòa bình do sinh viên Trường Đại học Văn hoá TP.HCM khởi xướng, nhấn mạnh trách nhiệm bảo tồn ký ức lịch sử. Nhóm đã thu thập và tái hiện những câu chuyện đời thường của các thế hệ cha ông, từ chiến công đến những hy sinh thầm lặng trong thời bình, qua các tác phẩm đa phương tiện. Lâm Hân, thành viên sáng lập, chia sẻ: “Chúng em muốn khán giả trẻ thấy được những giá trị nhân văn và tinh thần đồng đội mà lịch sử đã truyền lại.”
Điện ảnh – Trang phục và nghi lễ trên màn ảnh
Trong những năm gần đây, các nhà làm phim Việt Nam đã đưa văn hoá truyền thống lên màn ảnh rộng một cách tinh tế và sâu sắc. Bộ phim Ai thương ai mến tôn vinh chiếc áo bà ba – biểu tượng của miền Nam – qua từng nhân vật, tạo nên một không gian thời gian gắn liền với đời sống nông thôn. Trước đó, Hoàng tử quỷ khai thác tín ngưỡng dân gian như cô đồng trừ tà, lễ đấu vật tế thần, và kiến trúc làng quê thời Lê Trung Hưng, đồng thời chú trọng tới chi tiết phục trang, từ lớp quần áo tới kiểu tóc, giày dép.
Phim Truy tìm long diên hương lại đưa khán giả vào lễ hội Nghinh Ông, tái hiện cờ ngũ sắc, tiếng trống, tiếng hát hòa cùng gió biển, trong khi Đèn âm hồn mô tả chân thực các nghi lễ tâm linh – bàn thờ, thắp hương, nghi thức cúng. Đạo diễn Victor Vũ trong Thám tử Kiên: Kỳ án không đầu nhấn mạnh: “Càng muốn đi xa thì càng phải bám vào bản sắc, gốc rễ của chính mình.” Sự đầu tư công phu vào bối cảnh, phục trang và đạo cụ đã giúp các tác phẩm này nhận được lời khen ngợi từ các liên hoan quốc tế.
Những dự án và tác phẩm trên chứng minh rằng truyền thống không chỉ được bảo tồn mà còn được tái sinh qua các hành động sáng tạo thực tiễn. Sự kết hợp hài hòa giữa cội nguồn, sáng tạo và trách nhiệm đã tạo nên một thế hệ trẻ bản lĩnh, tự tin bước ra thế giới mà vẫn giữ vững dấu ấn Việt.
NHÓM PV
